Reklama

Niedziela Świdnicka

Trzy lata po beatyfikacji ks. Gerharda

Niedziela świdnicka 40/2013, str. 1, 4-5

[ TEMATY ]

błogosławiony

Archiwum "Niedzieli Świdnickiej"

Bł. ks. Gerhard Hirschfelder

Bł. ks. Gerhard Hirschfelder

Na cmentarzu parafialnym w Kudowie-Zdroju - Czermnej znajduje się mogiła z prochami ks. Gerharda Hirschfeldera, a na niej tablica z napisem: „Ks. Gerhard Hirschfelder, męczennik obozu koncentracyjnego w Dachau, za wierność Bogu, Kościołowi i młodzieży! Urodzony 17.02.1907 r. w Kłodzku, wyświęcony na kapłana 31.01.1932 r. we Wrocławiu, wikariusz w Czermnej w latach 1932-39, aresztowany 1.08.1941 r. w Bystrzycy Kłodzkiej. Zginął w Dachau 1.08.1942 r. Tu spoczywa urna z prochami z Dachau” - tak też w skrócie można opisać bogatą biografię błogosławionego kapłana.

Znany tylko przez miejscowych?

Trzy lata temu, 10 października 2010 r., zakończył się pierwszy w diecezji świdnickiej proces beatyfikacyjny. Choć dużo mówiło się o ks. Gerhardzie Hirschfelderze, dziś niewiele osób pamięta, kim była ta wielka postać. Przyczyn może być wiele, najważniejszą jest pochodzenie duchownego, zawierucha wojenna i późniejsza migracja ludności.

Reklama

- Jeszcze przed beatyfikacją zainteresowałam się postacią księdza Gerharda - mówi jedna z mieszkanek Czermnej, dzielnicy Kudowy-Zdrój. - W okresie Wielkiego Postu były czytane w naszej parafii Stacje Drogi Krzyżowej napisane przez duchownego.

Zainteresowana kobieta postanowiła zgłębić swoją wiedzę na temat kapłana. Przyznaje jednak, że wiedza o księdzu kończy się wraz z przekroczeniem granicy Kotliny Kłodzkiej.

- Nikt z mieszkańców nie mógł zetknąć się księdzem, bo ani my, ani nasi dziadkowie nie mieszkali na tych terenach w czasie II wojny światowej - tłumaczy mieszkanka. - Stąd ksiądz Gerhard jest postacią zapomnianą. Proces beatyfikacyjny także nie odbywał się na naszym terenie, tylko w Niemczech.

Porównywany do ks. Jerzego Popiełuszki

Reklama

Gerhard Hirschfelder urodził się w 1907 r. w Kłodzku, pierwsze najważniejsze lata swojego życia spędził w miasteczku, gdzie uczęszczał do humanistycznego gimnazjum. Święcenia kapłańskie przyjął w 1932 r. z rąk wrocławskiego kard. Bertrama i odprawił swoją pierwszą Mszę prymicyjną w Długopolu-Zdroju. To z Kotliną Kłodzką związana była jego dalsza posługa duszpasterska. Jeszcze w tym samym roku błogosławiony został wikariuszem w parafii w Kudowie-Zdroju - Czermnej.

Ksiądz Gerhard, gdy został wyświęcony i rozpoczął swoją duszpasterską posługę, zaczął skupiać wokół siebie dzieci i młodzież. Jego odważne kazania i bezkompromisowa postawa moralna fascynowała młode pokolenie, które ochoczo uczestniczyło w Mszach św. i spotkaniach z kapłanem. Często w swoich naukach potępiał faszystów. Nie mógł pogodzić się z ideologią, jaką wyznawali jego rodacy.

Na celowniku władzy

- Błogosławiony ks. Gerhard Hirschfeld to wielka postać - wyjaśnia o. Wojciech Koszyczek, wikariusz pracujący w parafii Najświętszej Maryi Panny w Kłodzku. - Dziś niewielu z nas miałoby w sobie tak wielką odwagę, by w czasach niezwykle trudnych przeciwstawić się władzy. Przejęcie przez hitlerowców rządów stało się dla młodego duchownego równoznaczne z podjęciem bezkompromisowej walki z nazizmem. Szanowany i uwielbiany przede wszystkim przez młodzież, osiągał w tej walce sukcesy, które stały się przyczyną prześladowań ze strony przywódców nazistowskich. Księdzu Gerhardowi zarzucono odciąganie młodzieży od organizacji państwowych. Ostrzegano, grożono, a także wprowadzono obietnice w czyn - kontynuuje opowieść o błogosławionym księdzu franciszkanin. - Podsłuchiwano kazań, jakie wygłaszał, by następnie przekazywać ich treści władzom.

W trosce o bezpieczeństwo

Ksiądz po siedmiu latach posługi w kudowskiej parafii został przeniesiony do Bystrzycy Kłodzkiej.

- Najprawdopodobniej przeniesienie zostało zorganizowane w trosce o bezpieczeństwo księdza Gerharda - tłumaczy ojciec Wojciech. - Pomimo zagrożenia ze strony władz duchowny pozostał konsekwentny w swoim działaniu. Organizował pielgrzymki do sanktuariów w Wambierzycach i na Marię Śnieżną, w których udział brało nawet kilka tysięcy młodych ludzi z ziemi kłodzkiej.

W Bystrzycy Kłodzkiej duszpasterz nadal był podsłuchiwany i śledzony. W trakcie przesłuchań, skutecznie argumentując swoją postawę, odpierał stawiane zarzuty. W odpowiedzi na niezłomne stanowisko księdza, na rozkaz ówczesnych władz sprofanowano krzyże i święte figury. Bojówkarze Hitlerjugend doskonale wiedzieli, że podobne czyny uderzą w księdza. Po tym zdarzeniu duchowny wygłosił pamiętne kazanie, które przypieczętowało dalszy jego los.

31 lipca 1941 r. ks. Gerhard powiedział: „Kto młodzieży wyrywa z serc wiarę w Chrystusa - jest zbrodniarzem”. Następnego dnia funkcjonariusze gestapo aresztowali księdza. Już wtedy było oczywiste, że nigdy nie powróci do swojej parafii. Duchowny został przewieziony do kłodzkiego więzienia, w którym przebywał do 15 grudnia. W areszcie napisał Drogę Krzyżową.

Prochy przesłane w liście

Dokładnie losy księdza w obozie w Dachau, do którego został przewieziony, opisuje w swojej publikacji Waldemar Wieja. Książka „Męczennik z ziemi kłodzkiej” opowiada historię ks. Gerharda Hirschfeldera.

27 grudnia 1941 r. ksiądz Gerhard Hirschfelder znalazł się w Dachau, gdzie był więźniem politycznym. Pomimo słabego zdrowia ciężko pracował. Niedożywiony i wycieńczony organizm kapłana nie wytrzymał wielkiego wysiłku fizycznego. 1 sierpnia 1942 r. duchowny zmarł na zapalenie płuc. Jego prochy zostały wysłane w kopercie rodzinie, która zorganizowała pochówek na cmentarzu w Czermnej.

Na szlaku

W rok po beatyfikacji wybitnego kapłana wyznaczono na ziemi kłodzkiej Szlak Błogosławionego Księdza Gerharda Hirschfeldera. Podążanie śladami duchownego ma przybliżyć postać niezłomnego obrońcy prawdy i męczennika czasów nazizmu. Upamiętnienie duszpasterza dzieci i młodzieży, to także podkreślenie roli, jaką pełnił na terenie diecezji świdnickiej. O pierwszym błogosławionym z diecezji winni dowiedzieć się nie tylko mieszkańcy ziemi kłodzkiej, ale cały kraj. Piękna, złota polska jesień sprzyja wyjściu na szlaki pielgrzymkowe, a malowniczo wyznaczona trasa życia i działalności duchownego, stającego w obronie wiary i godności człowieka, pozwoli przybliżyć wartości, o których jako katolicy nie powinnyśmy zapominać nigdy.

2013-10-02 09:18

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Bohaterstwo diakona Piórko

Niedziela Ogólnopolska 34/2020, str. 20-21

[ TEMATY ]

błogosławiony

Adobe. Stock.pl

Diakon Augustyn Piórko zapowiadał się na wspaniałego kapłana. Zapamiętano go jako osobę o wielu talentach, także artystycznych

Diakon Augustyn Piórko zapowiadał się na wspaniałego kapłana. Zapamiętano go jako osobę o wielu talentach, także artystycznych

Czy dziś męczennicy mogą być dla nas inspiracją? Wśród tych mało znanych jest diakon Augustyn Piórko, który zginął męczeńską śmiercią w czasie II wojny światowej w Wilnie. Ten skromny człowiek był prawdziwym gigantem dobra.

Młody diakon, który dożył zaledwie 28 lat, zaliczony przez Jana Pawła II w 2000 r., w poczet chrześcijan męczenników XX wieku to postać nietuzinkowa, a zarazem bardzo „zwyczajna” – w jego życiorysie można bowiem ujrzeć portret pokolenia Polaków tragicznego czasu.

Wiele takich nazwisk, nierozpoznawalnych w przestrzeni publicznej, odsłoniły dyskusje podczas I Kongresu 108 Błogosławionych Męczenników II Wojny Światowej w Gdańsku w grudniu ub.r., który zorganizowano w Muzeum II Wojny Światowej. Choć diakon Piórko z Wileńszczyzny nie należy do 108 Męczenników ogłoszonych 13 czerwca 1999 r. błogosławionymi, to przez swoją ofiarę życia w to grono się wpisuje.

Służba Bogu i ludziom

– Dlaczego musiał umrzeć w tak młodym wieku po okrutnych torturach gestapo? Dlaczego tylko on jeden spośród wszystkich aresztowanych 3 marca 1942 r. księży, profesorów, diakonów i alumnów Wileńskiego Archidiecezjalnego Wyższego Seminarium Duchownego poniósł najwyższą ofiarę? Tych pytań „dlaczego”, związanych z okolicznościami śmierci wujka, można zadać dużo, ale odpowiedzią są tylko domysły i przypuszczenia – mówi Gabriel Kamiński z Gdańska, siostrzeniec diakona Piórko.

Pochodzący z Turniszek Augustyn studiował (do wybuchu wojny) w Warszawskim Wyższym Seminarium Duchownym. Swoje losy postanowił jednak złączyć z Wileńszczyzną. Na Wydział Teologiczny Uniwersytetu im. Stefana Batorego w Wilnie został przyjęty jesienią 1939 r., w momencie, kiedy pod skrzydłami Józefa Stalina litewscy nacjonaliści przystąpili do litwinizacji Wileńszczyzny i rozprawy z Polakami, faktycznie przyłączając się do rozbioru Rzeczypospolitej. Jako gorący patriota Piórko bardzo przeżywał niszczenie polskich godeł i flag. Po zamknięciu uniwersytetu jedyną ostoją polskości w Wilnie zostało Seminarium Duchowne. Metropolita wileński abp Romuald Jałbrzykowski ostro występował przeciwko atakom litewskich bojówek na wiernych oraz księży. Augustyn i jego koledzy także nie pozostali obojętni wobec prześladowań. Organizowali spotkania patriotyczne, by podnieść na duchu seminarzystów.

W czerwcu 1940 r. Stalin zdecydował o włączeniu Litwy do Kraju Rad. Wraz z nowym porządkiem rozpoczęły się masowe aresztowania i wywózki przeciwników zmian na Wschód. W czerwcu 1941 r., po ataku Adolfa Hitlera, ziemie litewskie znalazły się pod niemiecką okupacją. W tym czasie Augustyn zaprosił najbliższych kolegów z seminarium do rodzinnego domu w Turniszkach, gdzie – jak wspominała najmłodsza siostra męczennika Elżbieta – tworzyli oni ulotki i wierszyki piętnujące okrucieństwa okupantów i kolaborantów Litwinów. Klerycy w tamtym okresie spotykali się z ks. Henrykiem Hlebowiczem. Piórko uważał go za wzór kapłana, który zło nazywa po imieniu. Jego kazania przyrównywał do tych ks. Piotra Skargi.

30 marca 1941 r. Augustyn otrzymał święcenia diakonatu. Zaczął głosić odważne patriotyczne kazania w katedrze wileńskiej oraz w licznych kościołach Wilna i okolic. Zostały one zauważone nie tylko przez podziwiających go wiernych, lecz także przez okupantów.

Wartość ofiary

Doniesienia o działalności polskiego diakona i kierowanych przez niego do wiernych słowach nadziei na odzyskanie wolności przez Polskę musiały wzbudzić u Niemców wielką nienawiść. 3 marca 1942 r., z samego rana, teren wokół seminarium został otoczony przez litewskie Saugumo i hitlerowskie Gestapo. Augustyn został aresztowany i osadzony w więzieniu na Łukiszkach.

– Moja matka, nieżyjąca już Elżbieta Kamińska z Piórków, najmłodsza siostra Augustyna, opowiadała mi o życiu, tragicznych dniach w więzieniu, śmierci i pogrzebie wujka. Była z nim bardzo związana uczuciowo – urodzona kilka miesięcy po zamordowaniu ojca i wychowywana tylko przez matkę. Przez całe swoje życie nie mogła się pogodzić z tym, że spośród aresztowanych profesorów, księży, alumnów i kleryków Wileńskiego Archidiecezjalnego Wyższego Seminarium Duchownego on jeden zginął, niespełna miesiąc przed święceniami kapłańskimi. Z jej wspomnień i opowiadań, ze wspomnień matki Augustyna oraz ze wspomnień sióstr, licznych krewnych, znajomych oraz księży wynikało, że Gucio, jak na niego mówiła, był wspaniałym synem i bratem, o wszechstronnych zdolnościach, również artystycznych. Obdarzony był wspaniałym głosem, jako samouk pięknie grał na mandolinie. Uchodził za osobę radosną, pogodną, nastawioną przyjaźnie do wszystkich. Dzięki swojej otwartości był bardzo lubiany, szczególnie przez dzieci i młodzież. Rozmowa z nim oraz przebywanie w jego otoczeniu dawały poczucie wyjątkowego spokoju, wyciszenia i radości. Był bardzo aktywny, udzielał się w życiu wspólnoty seminaryjnej, brał żywy udział w rozmowach, dyskusjach, dzielił się wrażeniami i informacjami na różne, nieraz trudne, a także kontrowersyjne tematy, wyciszał kłótnie, wygaszał spory oraz antagonizmy narodowe – opowiada Gabriel Kamiński.

Diakon Piórko trafił do celi wraz z dwoma bliskimi kolegami – Mieczysławem Łapińskim i Józefem Rutkowskim. Pobyt w więzieniu traktował jako rekolekcje zamknięte „z woli Bożej”. Udało mu się powiadomić matkę i siostry o swoim aresztowaniu. W trakcie doprowadzania go na przesłuchania do siedziby Gestapo wyrzucał ukryte w pudełkach od zapałek listy do matki i sióstr. Zostały one znalezione oraz dostarczone rodzinie przez przygodnych przechodniów. „Kochana Mamusiu! Piszę te słowa z nowego miejsca pobytu, gdzie się wcale niespodziewanie znalazło całe Seminarium z władzą na czele. Wiele marzeń prysło jak bańka mydlana – to prawda, ale nad wszystko proszę się zbytnio o mnie nie martwić i troską o mnie nie nadwyrężać zdrowia, gdyż to byłoby obustronną wielką stratą. Nad nami bowiem czuwa Bóg, który z największego zła potrafi dobro wyprowadzić” – napisał do matki.

Podczas ostatniego, jak się okazało, przesłuchania był katowany. W celi leżał nieprzytomny. Nikt nie reagował na wołania kolegów współwięźniów o pomoc dla niego. Po kilku dniach został przewieziony do szpitala na Zwierzyńcu, gdzie pilnowano go dzień i noc. Matki ani sióstr nie wpuszczono do umierającego. Odszedł w samotności, nieodzyskawszy przytomności. Ciało zmarłego wydano dopiero po wielkich staraniach rodziny. Jego widok był przejmujący po doznanych torturach. Pogrzeb diakona w dniach 14-15 kwietnia 1942 r. stał się wielką manifestacją mieszkańców Wilna.

Augustyn wierzył, że Bóg kieruje jego życiem. Naśladował Chrystusa, poddawał się Jego woli. Zapłacił najwyższą cenę za głoszenie wiary, nadziei i miłości.

CZYTAJ DALEJ

PRENUMERATA TYGODNIKA KATOLICKIEGO „NIEDZIELA”

JAK ZAMÓWIĆ PRENUMERATĘ „NIEDZIELI”

PRENUMERATA KRAJOWA
494,00 zł roczna
247,00 zł półroczna
123,50 zł kwartalna

Cena prenumeraty zawiera koszt wysyłki 1 egzemplarza.

Numer konta dla prenumeraty krajowej (złotówkowe):
86 1020 1664 0000 3102 0019 7418

PRENUMERATA ZAGRANICZNA (kwartalna)
237,90 zł pocztą zwykłą do krajów Europy
285,87 zł pocztą lotniczą do krajów Europy
285,87 zł pocztą lotniczą do krajów Ameryki

Przy zamawianiu prenumeraty zagranicznej półrocznej należy kwotę za prenumeratę kwartalną pomnożyć przez 2, a zagranicznej rocznej – przez 4.
Numer konta dla prenumeraty zagranicznej (dla wpłat złotówkowych):
kod BIC (SWIFT) BPKOPLPW PL 86 1020 1664 0000 3102 0019 7418

Zamów

TELEFONICZNIE:
tel. (34) 324-36-45,
centrala: tel. (34) 369-43-00
lub (34) 365-19-17

LISTOWNIE:
Redakcja Tygodnika Katolickiego „Niedziela”
ul. 3 Maja 12,
42-200 Częstochowa

E-MAILEM:
kolportaz.niedziela@niedziela.pl

Wpłaty należy kierować na konto:
PKO BP I/O Częstochowa 86 1020 1664 0000 3102 0019 7418
lub przekazem pocztowym pod adresem Redakcji:
Tygodnik Katolicki „Niedziela”
ul. 3 Maja 12,
42-200 Częstochowa.
W tytule przelewu należy wpisać rodzaj prenumeraty i edycję diecezjalną, którą chcą Państwo zamówić.

CZYTAJ DALEJ

Abp Kupny: "Dziękuję Bogu za tak wielu szlachetnych ludzi..."

2020-10-01 21:39

ks. Łukasz Romańczuk

Ks. abp Józef Kupny przewodniczył dziś w Katedrze wrocławskiej, Mszy św. w intencji mieszkańców Wrocławia. W sposób szczególny pamiętano o zmarłych w wyniku COVID-19 i tych, służących innym w czasie pandemii. Uroczystość ta odbyła się w ramach 38. Wrocławskiej Księgi Pamięci.

Wszystkich zgromadzonych na liturgii przywitał proboszcz katedry, ks. kan. Paweł Cembrowicz. W wygłoszonej homilii, ks. abp Józef Kupny przestrzegał przed spostrzeganiem Pisma Świętego jako dzieła historyczne, co może prowadzić do odbierania go jako wydarzenia minione, nie mające żadnego odniesienia do współczesności.

Przy takim podejściu gubi się kerygmatyczny charakter Pisma Świętego. Przestaje ono być orędziem Boga skierowanym do człowieka każdej epoki i czasu - mówił.

Odnosząc się do przeczytanej chwilę wcześniej Ewangelii o wyznaczeniu 72 uczniów, metropolita wrocławski zwrócił uwagę na posłanie wybranych uczniów, których zadaniem była pomoc apostołom w ich działaniu.

- Tamto wydarzenie uświadamia nam jak ważna jest dzisiaj, w czasie trwającej pandemii, współpraca, wzajemna pomoc, solidarność - powiedział.

W swoich dalszych słowach, abp Kupny skierował słowa szacunku do osób, które służą chorym, narażając przy tym swoje życie i zdrowie.

– Dziękuję Bogu za tak wielu szlachetnych ludzi, którzy w ostatnim czasie wypełniali misję, jaką jest troska o zdrowie innych i walka z epidemią. Być może byli wśród nich tacy, z którymi w wielu sprawach się nie zgadzaliśmy. Być może dzieliły nas poglądy, przekonania, a nawet różniła nas wyznawana wiara - zauważył ks. abp i kontynuując powiedział - Jednak to, co się wydarzyło, wspólna służba chorym, nauczyła nas szacunku dla każdego człowieka i dobrze by było, gdyby ta postawa w naszym mieście i społeczeństwie przetrwała.

Metropolita wrocławski przywołał trudny czas lockdownu i tych, którzy angażowali się w pomoc, a niekoniecznie byli związani ze służbą zdrowia.

- Myślę o tych, którzy przygotowywali i dowozili posiłki dla pracowników służby zdrowia, szyli maseczki. Myślę o dziennikarzach, którzy dbali o to, by głos lekarzy słyszało społeczeństwo. Myślę o tych, którzy zgłaszali się jako wolontariusze do opieki nad chorymi, kupowali sprzęt medyczny, robili zakupy dla pozostających w domu - wyliczał abp Kupny.

Kontynuując, hierarcha zwrócił uwagę, że zaangażowanie wielu ludzi, w tym trudnym czasie, uzmysłowiło potrzebę pomocy drugiemu człowiekowi i pokazało pewnego rodzaju zależność od siebie.

Ks. Arcybiskup odniósł się także do kwestii duchowych.

- Zaczęliśmy dostrzegać wartość prostych gestów i słów. Przekonaliśmy się, że rzeczywistość wirtualna nie zastąpi spotkania z drugim twarzą w twarz. A oglądanie Mszy św. w telewizji nie nakarmi naszej duszy - mówił.

Podczas Mszy św. zbierane były pieniądze na zakup nawilżaczy z jonizatorem dla jednego z domów pomocy społecznej. Po zakończonej Eucharystii wręczone zostały statuetki SuperDiament i Laury Wrocławia.

CZYTAJ DALEJ
Przejdź teraz
REKLAMA: Artykuł wyświetli się za 15 sekund

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję