Reklama

Niedziela Podlaska

Pamięć o męczenniku

Ks. Edward Grzymała, jeden ze 108. błogosławionych męczenników II wojny światowej, przyszedł na świat w otoczeniu pięknej, mazowieckiej przyrody.

Niedziela podlaska 34/2025, str. VI

[ TEMATY ]

bł. Edward Grzymała

Archiwum autorki

Obchodzono 83. rocznicę śmierci męczennika

Obchodzono 83. rocznicę śmierci męczennika

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Był rok 1906. Wokół gajówki Klin szumiał sosnowy las, w gałęziach drzew śpiewały ptaki, na dębie pracował dzięcioł, gdzieś w kniejach przechadzały się jelenie, dziki, łosie, po piaszczystej drodze nieśpiesznie przejeżdżały wozy konne, a nieopodal sunęły pociągi z Warszawy do Białegostoku lub odwrotnie. W gospodarstwie państwa Grzymałów zapewne nie brakowało zwierząt hodowlanych, ogródka warzywnego i ozdobnego, sadu i pola z ziemniakami albo zbożem. W takim to świecie swoje dziecięce lata spędził Edward. Jego późniejsze życie to nauka w Warszawie, seminarium włocławskie, święcenia kapłańskie, studia w Rzymie i posługa wikariuszowska. Aż nastał czas wojny. Ksiądz Edward został aresztowany przez gestapo i osadzony w obozie koncentracyjnym w Sachsenhausen, a następnie w Dachau. Tam, 10 sierpnia 1942 r., przydzielony został do transportu inwalidów i zamordowany w komorze gazowej. W roku 1999 ks. Edward Grzymała został beatyfikowany przez Jana Pawła II w grupie 108. błogosławionych męczenników.

Od wielu już lat w miejscu, gdzie bł. Edward Grzymała spędził szczęśliwe dzieciństwo, w rocznicę jego śmierci odprawiana jest Msza św. W tym roku mija 83. rocznica męczeństwa. Na uroczystości przybyli księża parafii Sadowne: ks. kan. Antoni Kunicki – proboszcz, ks. kan. Stanisław Wojciechowski – senior, ks. Krzysztof Rzepczyński – wikariusz, mieszkańcy parafii Sadowne, sąsiednich parafii, strażacy OSP w Sadownem oraz członkowie Konfraterni św. Apostoła Jakuba Starszego przy Katedrze Wojska Polskiego w Warszawie. Wszystkich zebranych serdecznie powitał ks. kan. Stanisław Wojciechowski, senior parafii Sadowne, który przewodniczył Mszy św. odprawionej tu w intencji parafian. Kazanie do zebranych skierował ks. kan. Antoni Kunicki. W pierwszych słowach przedstawił życiorys błogosławionego ks. Grzymały. Zwrócił uwagę na ziemię, po której beztrosko biegał Edward będąc dzieckiem. Stopy błogosławionego uświęciły ten skrawek lasu. Proboszcz nawiązał również do Mojżesza, który podobnie jak ks. Edward żył w czasie niewoli. Obu pomogli dobrzy ludzie. Wojna jest zawsze zła, jednak nawet w najtrudniejszych momentach życia nie można tracić nadziei. Człowiek nieustannie powinien być przygotowany na przyjście Pana. Krzyż jest pomocą w trudnych chwilach. Umiłował go ks. Edward Grzymała. W tym miejscu proboszcz nawiązał do słów Ernesta Hemingwaya, że „człowieka można zniszczyć, ale nie pokonać”. Ks. Edward został zabity, ale jego przekaz życia trwa. Po zakończeniu Eucharystii, zebrani pod przewodnictwem ks. kan. Antoniego Kunickiego odmówili modlitwę i litanię do bł. ks. Edwarda Grzymały.

Dziś już nie ma gajówki Klin, teren porasta las, w którego gałęziach śpiewają ptaki, gdzieś w kniejach przechadzają się dzikie zwierzęta, żwirową drogą jeżdżą samochody, rowerzyści, nieopodal pędzą pociągi z Warszawy do Białegostoku lub odwrotnie. Na podwórzu nieistniejącego gospodarstwa rośnie dąb, ten sam, pod którym czytał książki młody Edward. Jest granitowy stół ołtarzowy z daszkiem, pamiątkowy głaz i miejsce do odpoczynku. Tędy przebiega Prymasowska Droga św. Jakuba Zuzela – Sadowne. Przechodniu, zdejmij sandały, bo ta ziemia jest święta!

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2025-08-20 07:34

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Ku czci bł. Edwarda Grzymały

Niedziela podlaska 25/2024, str. I

[ TEMATY ]

bł. Edward Grzymała

Wojciech Jakubik

Krzyż poświęcił ks. Antoni Kunicki

Krzyż poświęcił ks. Antoni Kunicki

Od kilkunastu lat w miejscu urodzenia bł. ks. Edwarda Grzymały, jednego ze 108. błogosławionych męczenników II wojny światowej, na terenie dawnej gajówki Klin w parafii Sadowne, odbywają się nabożeństwa i uroczystości z nim związane.

Jest to miejsce położone w pobliżu linii kolejowej Warszawa-Białystok, w lesie, z dala od zabudowań zwartych wsi. O błogosławionym mieszkańcu gajówki przypomina głaz z pamiątkową tablicą, granitowy ołtarz z masywnym dachem, tablica informacyjna z planem sytuacyjnym miejsca i archiwalnymi zdjęciami oraz dąb szypułkowy „Edward” – pomnik przyrody, który był świadkiem dzieciństwa i młodości błogosławionego. Do niedawna była tam również mała, drewniana kapliczka z wizerunkiem bł. ks. Edwarda Grzymały.
CZYTAJ DALEJ

Post otwiera rękę dla potrzebującego

2026-01-22 10:34

[ TEMATY ]

rozważania

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Agata Kowalska

Prorok Joel przemawia w chwili klęski, którą księga opisuje obrazem szarańczy i suszy. Taki kataklizm oznaczał głód i przerwę w ofiarach, bo brakowało zboża i wina. Wezwanie „Nawróćcie się do Mnie” wykorzystuje hebrajskie šûb, czyli powrót z drogi błędnej. Post, płacz i lament należą do języka żałoby. Rozdarcie szat było w Izraelu znakiem wstrząsu, znanym z opowiadań o Jakubie i o Hiobie. Joel żąda ruchu głębszego: «Rozdzierajcie wasze serca, a nie szaty». Chodzi o decyzję w miejscu, gdzie rodzą się wybory, a nie o sam gest. Prorok wzywa do zgromadzenia całego ludu, od starców po niemowlęta. Wzmianka o oblubieńcu i oblubienicy pokazuje, że nawet czas wesela ustępuje wobec wołania do Boga. Najbardziej przejmujący obraz dotyczy kapłanów płaczących „między przedsionkiem a ołtarzem”. To precyzyjna lokalizacja w świątyni. Kapłan staje pomiędzy miejscem ofiary a wejściem do przybytku i woła: „Oszczędź, Panie, lud Twój”. Stawką pozostaje Imię Boga wobec narodów. Tekst przywołuje formułę z Wj 34,6: Bóg jest „łaskawy i miłosierny, nieskory do gniewu”. To opis Jego stałości. Odpowiedź Boga nosi rys gorliwości o swój kraj i litości nad swoim ludem. Cała perykopa ma formę liturgicznego wezwania. Pada „zwołajcie”, „ogłoście post”, „zgromadźcie lud”. Hebrajskie czasowniki sugerują czyn wspólnotowy, nie prywatny rytuał. Zwrot „żałuje nieszczęścia” niḥam nie opisuje kapryśnego i gniewnego Boga, lecz Jego wolę ratowania. Hieronim w komentarzu do Joela wskazuje, że rozdarcie szat bez nawrócenia pozostaje pustym gestem.
CZYTAJ DALEJ

Fatima: rośnie liczba pątników z państw Azji - najliczniejsi obcokrajowcy to Hiszpanie i Polacy

2026-02-18 19:39

[ TEMATY ]

Fatima

Adobe Stock

Hiszpanie i Polacy dominują wśród zagranicznych pielgrzymów docierających w zorganizowanych grupach do Sanktuarium Matki Bożej Różańcowej w Fatimie - wynika ze statystyk władz tego miejsca kultu maryjnego. Rektorat fatimski sprecyzował, że najliczniej reprezentowanymi diecezjami wśród pątników docierających do Fatimy są Lizbona, Porto oraz Braga.

Pomimo dominacji Portugalczyków w łącznym gronie prawie 6,5 mln pielgrzymów, którzy w 2025 r. odwiedzili to sanktuarium najwięcej zorganizowanych grup pątników dotarło tam z zagranicy. W sumie przybyło tam 5608 grup pielgrzymkowych, czyli o 7,2 proc. więcej w porównaniu do 2024 r. Jak przekazała rzecznik prasowa sanktuarium fatimskiego Patrícia Duarte, rok 2025 przyniósł większe o ponad 241 tys. grono pątników, wśród których, jak podkreśliła wyróżniali się pielgrzymi z Azji. Odnotowała, że kontynent ten ma już 22,3-procentowy udział wśród wszystkich przybywających do Fatimy wiernych. Wśród przybyszów z Azji dominują obywatele Indonezji. W minionym roku dotarło ich do sanktuarium prawie 14 tys. Innymi licznymi przybyszami z tego kierunku byli Wietnamczycy i Filipińczycy; odpowiednio 8,2 tys. i 6 tys.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję