Reklama

Skarby diecezji sandomierskiej

Historia w drewnie ciosana

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Na wyniosłym pagórku, otoczony pierścieniem starych, rozłożystych drzew stoi trzystuletni modrzewiowy kościółek, a obok niego równie wiekowa dzwonnica, która zapewne stanowiła kiedyś także główną bramę wiodącą na świątynny plac, zamknięty ze wszystkich stron kunsztownym drewnianym parkanem. Taki obrazek zobaczyć mogą przyjeżdżający do podopatowskich Gierczyc. Tutejszy zespół parafialnych zabudowań jest niezwykle cennym przykładem drewnianej architektury sakralnej.
Gierczyce są wioską bardzo starą. W średniowieczu należały one do Gietków z rodu Gryfów. Kolejnymi ich właścicielami byli m.in.: Zaklikowie, Malczewscy, Korwin-Kochanowscy, Dębińscy i Łempiccy.
Pierwsza świątynia istniała w tym miejscu już ok. roku 1390. Niewykluczone, że jej fundatorami byli bracia Jan i Mikołaj z Tręczyna oraz ich matka, Pachna - ówcześni dziedzice okolicznych włości. Jest jednak również prawdopodobne, że kościół zbudowany został nieco wcześniej przez kogoś innego. Dalsze losy tej budowli kryją wiele znaków zapytania. Bardzo niejasno pisze o nich ks. Jan Wiśniewski, w wydanym na początku XX stulecia dziele „Dekanaty”. Z zawartych tam informacji wynika, że w XVI, bądź pod koniec XV wieku kościół został sprofanowany i zniszczony, o czym świadczyć miały notatki z wizyty biskupa kijowskiego Krzysztofa Kazimierskiego. Duchowny ów zmarł w roku 1618, więc wspomnianą wizytę odbyć musiał przed tą datą. Dalej wspomina ks. Wiśniewski, że świątynia wyrestaurowana została przez dziedzica Jana Stefańskiego, za czasów proboszcza Jakuba z Kłonowa, który parafię w Gierczycach objął w roku 1650. Zatem przez dość długi okres kościółek musiał znajdować się w stanie ruiny, bądź też nie istniał w ogóle i odbudowany został od podstaw.
Jakkolwiek by nie było, służył on wiernym do roku 1708, kiedy to z inicjatywy proboszcza Macieja Kurnickiego wzniesiono we wsi nową modrzewiową świątynię, stojącą do dziś. Dziewięćdziesiąt lat później powiększono ją o piętrową, murowaną przybudówkę, która mieściła przedsionek i zakrystię. Ponad nimi znajdowała się kościelna biblioteka i loża kolatorska.
18 października 1741 r. kościół pod wezwaniem św. Mikołaja Biskupa konsekrował sufragan krakowski, bp Michał Kunicki, gorący propagator kultu maryjnego i opiekun sławnego Ignacego Krasickiego, którego namówił ponoć do przyjęcia stanu duchownego.
Bardzo ciekawy jest główny ołtarz gierczyckiej świątyni. Znajduje się w nim obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem Jezus, św. Augustynem i św. Moniką, zwany również obrazem Matki Bożej Pocieszenia. Słynął on przez lata wielkimi łaskami. Zapisywano je w księdze cudów, która, niestety, spłonęła podczas pożaru plebanii w 1845 r. Na zasuwie ołtarza znajduje się wizerunek św. Mikołaja. Ołtarz ten konsekrował 2 października 1755 r. Antoni Sebastian Dembowski, ówczesny biskup kujawski, a wcześniej płocki.
Wśród rzeźb stojących w ołtarzu warto zwrócić uwagę na postać Ojca Świętego Grzegorza XIII, z potrójnym krzyżem w lewej dłoni. Znalazła się ona tu nieprzypadkowo. Papież ten zatwierdził bractwo Pocieszenia Matki Boskiej, którego oddział zawiązał się w Gierczycach za sprawą miejscowego proboszcza, ks. kan. Marcina Grzymały Komodzińskiego (lub Kamodzińskiego) 29 sierpnia 1745 r.
Wspomniana wyżej dzwonnica przykościelna pochodzi z XVIII wieku i jest powszechnie uznawana za wybitne dzieło architektury drewnianej. Tuż za kościelnym murem znajduje się cmentarz parafialny, ponad którym góruje wzniesiona w 1900 r. kaplica grobowa Łempickich. Pochowana w niej została m.in. zmarła w czasie okupacji Wanda Chełmońska, żona wybitnego malarza Józefa Chełmońskiego.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2007-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Badanie: księża diecezjalni w Polsce czują się zagrożeni i zjawisko to się pogłębia

2025-04-03 14:50

[ TEMATY ]

kapłaństwo

Karol Porwich/Niedziela

Blisko 50 proc. badanych przez Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego księży doświadczyło w ostatnich dwunastu miesiącach agresji. Blisko 20 proc. wskazało ataki na obiekty sakralne, a ponad 15 proc. na zakłócenia Mszy i nabożeństw. Badania wskazują na narastanie tego zjawiska.

Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego w październiku i listopadzie 2024 r. przeprowadził badanie "Niebezpieczna misja? Agresja wobec duchownych, miejsc, obiektów kultu w Polsce". Ankieta trafiła tylko do księży diecezjalnych. Jej wypełnienia podjęło się 966 duchownych. Kompletnych ankiet było 600.
CZYTAJ DALEJ

Japonia: po 102 latach przestała się ukazywać jedyna gazeta katolicka w tym kraju

2025-04-02 14:25

[ TEMATY ]

Japonia

Adobe Stock

Malejąca liczba czytelników oraz rosnące koszty drukarskie i wydawnicze sprawiły, iż po 102 latach przestał wychodzić "Katorikku shimbun" - jedyne pismo katolickie w Japonii. Ostatni jego numer ukazał się z datą 30 marca. Redakcja gazety, żegnając się ze swymi dotychczasowymi odbiorcami, zapowiedziała, że ruszy strona internetowa, która będzie zamieszczać bieżące wiadomości z życia Kościoła w kraju i na świecie.

„Biorąc pod uwagę obecną sytuację biznesową gazety i rozprzestrzenianie się Internetu, od kilku lat rozważamy, w jaki sposób powinniśmy rozpowszechniać informacje o Kościele katolickim w Japonii” - oświadczył już w marcu ub.r. przewodniczący Konferencji Biskupów Katolickich Japonii kard. Tarcisio Isao Kikuchi. Oznajmił wówczas, że episkopat postanowił „rozpocząć konkretne prace nad stworzeniem nowej formy informowania”. W ten sposób o północy 1 kwietnia zaczęła działać strona Catholic Japan News, która na razie będzie dostępna tylko w języku japońskim.
CZYTAJ DALEJ

Bp Osial: nie jest prawdą, że Kościół planuje wyjść ze szkoły i powrócić z zajęciami do parafii

2025-04-04 06:43

[ TEMATY ]

katecheza

religia w szkołach

Episkopat News

Bp dr hab. Wojciech Osial

Bp dr hab. Wojciech Osial

Nie jest prawdą, że Kościół planuje wyjść ze szkoły i powrócić z zajęciami do parafii. Katecheza parafialna cały czas jest obecna w Kościele i nie ma nic wspólnego z katechezą w czasach PRL - powiedział PAP przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP bp Wojciech Osial.

W rozmowie z PAP przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP bp Wojciech Osial odniósł się do publikacji prasowych mówiących, że katecheza ma powrócić do parafii.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję